Şəki bələdçisi: Xan Sarayı, qonaq evləri və halva-piti dadları
Çoxlarının Azərbaycanın ən gözəl şəhəri saydığı Şəkidə nə görməli, harada qalmalı və hansı yeməkləri dadmalı — Xan Sarayından məşhur Şəki halvasına qədər bir bələdçi.
Şəkini çoxları Azərbaycanın ən gözəl şəhəri sayır, mən də bu fikrə şərikəm. Böyük Qafqazın yamacına yayılan şəhər daş küçələri, qırmızı kirəmitli damları və İpək Yolu keçmişi ilə adamı bir anda başqa əsrə aparır. Bura həm memarlıq, həm mətbəx, həm də sənətkarlıq şəhəridir. Bir-iki günü rahat doldurur. Aşağıda nə görməli və nə dadmalı olduğunu yazdım.
Şəki Xan Sarayı
Şəhərin başlıca cazibəsi, sözsüz, Şəki Xan Sarayıdır — UNESCO Dünya İrsi siyahısındadır. Sarayın möcüzəsi şəbəkə adlanan vitraj pəncərələrdədir: minlərlə kiçik rəngli şüşə parçası bir dənə də mismar və ya yapışqan işlədilmədən ağac karkasa yığılıb. İçəridəki freskalar ov səhnələrini, gül-çiçəyi təsvir edir. Səhər tezdən gedin, izdiham az olanda detalları rahat seyr edərsiniz. Yaxınlıqdakı Yuxarı Karvansaray İpək Yolunun nəfəsini bu gün də saxlayır.
Harada qalmalı
Şəkidə yerləşmənin ən xoş forması tarixi karvansaray otelləri və köhnə şəhərdəki qonaq evləridir. Daş tağların altında, həyətə açılan bir otaqda qalmaq özü bir təcrübədir. Bunlardan başqa müasir butik otellər və ailə pansionları da var. Köhnə şəhərə yaxın qalsanız, əsas məkanların hamısına piyada çatırsınız. Şəki otellərini və qonaq evlərini Limi-də fotolar və imkanlarla nəzərdən keçirə bilərsiniz.
Halva, piti və digər dadlar
Şəki adı çəkiləndə ağla ilk gələn yemək Şəki halvasıdır — düyü unu, qoz və şərbətdən qat-qat hazırlanan, üstü qırmızı naxışlı bu şirniyyat başqa heç yerdə eyni cür alınmır. Halvaçı emalatxanalarında onun hazırlanmasını canlı görmək olar. Duzlu tərəfdə isə Şəki pitisi öndədir: saxsı qabda uzun-uzadı bişən quzu əti və noxud. Bir də sac arası, cücə, dağ balı və ev mürəbbələrini dadın. Seçim üçün Şəki restoranlarına baxın.
Sənətkarlıq və köhnə şəhər
Şəki əsrlərdir ipək, şəbəkə və misgərlik şəhəridir. Köhnə şəhərin dar küçələrində gəzərkən kiçik emalatxanalara rast gələcəksiniz — şəbəkə ustaları rəngli şüşələri necə yığdığını göstərir, misgərlər qab döyür. Buradan alınan əl işi hədiyyələr bazardakılardan qat-qat mənalıdır. Sadəcə küçələrdə veyllənmək, evlərin daş divarlarına, çeşmələrə baxmaq da başlı-başına bir gəzintidir.
Nə vaxt getmək
Şəkinin ən xoş ayları may–iyun və sentyabr–oktyabrdır: hava mülayim, təbiət yaşıl, izdiham mötədil olur. Yay isti keçə bilər, amma dağ yamacında olduğu üçün axşamlar sərinləyir. Qışda isə şəhər qarın altında büsbütün başqa, sakit bir gözəlliyə bürünür. Bakıdan avtomobillə təxminən beş-altı saatlıq yoldur, ona görə ən azı bir gecə qalmağı planlayın. Şəhərin bütün məkanlarını bir yerdə görmək üçün Şəki səhifəsi işə yarayır.